Chăm sóc sau sinh mổ thường không phải là chủ ý của bác sĩ, mà dựa vào tình hình sức khỏe, cơ địa của mẹ, vào thời điểm trước sinh. Khi sinh mổ, sẽ gặp một số khó khăn so với sinh thường, như mất nhiều máu, đau lâu hơn và nguy cơ nhiễm trùng…

Vì vậy, với những bà mẹ sinh mổ, cần phải cẩn thận hơn trong chăm sóc cơ thể. Sinh hoạt hay chọn thực phẩm, để mau hồi phục sức lực bản thân, để chăm sóc cho con cái nữa. Đây là nhiệm vụ rất thử thách cho các bà mẹ. Những gợi ý sau, sẽ giúp các mẹ cảm thấy yên tâm và an toàn hơn, khi chăm sóc sức khỏe sau khi sinh mổ.

1. Chú ý chế độ vận động, nghỉ ngơi

Khi chăm sóc sau sinh mổ cần lưu ý di chuyển. Mẹ sẽ rất khó khăn và đau đớn, nhưng các mẹ cố gắng vận động nhẹ nhàng, thì mới có lợi hơn. Các mẹ có thể tập đi bộ trở lại, sau khi được các bác sĩ cho phép.

Nếu không chịu vận động, sẽ khiến vết thương khó lành và sẽ gặp vấn đề về đường ruột sau này. Đồng thời đây cũng là yếu tố, nguy cơ nghiêm trọng làm hình thành, các cục máu đông ở chân, tay và gây viêm phổi sau phẫu thuật (do nằm một chỗ, phổi bị ứ đọng).

Mẹ nên vận động nhẹ nhàng để không ảnh hưởng đến vết mổ

Việc vận động đi bộ ngắn, giúp các chức năng bình thường, của cơ thể phục hồi nhanh hơn. Giảm nguy cơ mắc biến chứng, sau phẫu thuật như dính ruột, viêm tắc tĩnh mạch…

Nên nhớ không được vận động quá mạnh và quá hăng hái. Để gây hở hay ảnh hưởng trở lại vết mổ. Trong quá trình chăm sóc sau sinh mổ, các mẹ muốn trở lại tập luyện bình thường, thì cần chờ ít nhất từ 4 -6 tuần.

2. Chăm sóc vết mổ đúng cách

Trong mấy ngày sau sinh, vết mổ sẽ chưa khô và liền hẳn. Nên bác sĩ sẽ cho các thuốc giảm đau, thuốc kháng sinh hay thuốc co hồi tử cung. Để tránh các biến chứng, nhiễm trùng.

Những loại thuốc trên là hoàn toàn bình thường, trong quá trình điều trị vết mổ. Những thuốc này cũng không ảnh hưởng, tới số lượng và chất lượng sữa. Vì vậy các bà mẹ đừng ngại yêu cầu bác sĩ, cung cấp thuốc, nếu các cơn đau đã vượt quá ngưỡng chịu đựng.

Các vết mổ có thể gây đau đớn, nên biết cách chăm sóc để làm dịu cơn đau

Các vết mổ đang trong quá trình lành gây đau đớn. Kết hợp với tử cung đang co thắt, để trở về trạng thái ban đầu, có thể gây ra cảm giác khó chịu và đau.

Sau khoảng 7 – 10 ngày, nếu khâu bằng chỉ không tiêu, thì sẽ bác sĩ xem xét vết mổ, nếu khô sạch thì cắt chỉ. Thông thường, bác sĩ sẽ cắt chỉ sau 5 ngày, nếu mẹ mổ lần đầu tiên. Sau 7-8 ngày nếu mổ lần hai trở lên. Nếu khâu bằng chỉ tự tiêu, thì không cần cắt chỉ.

Trong lúc này, không nên tắm bằng nước lạnh quá lâu. Các mẹ hãy tắm hay lau người bằng nước ấm. Ngoài ra cũng tránh việc ngâm cơ thể trong bồn tắm, khiến vết mổ bị ướt. Sau khi tắm xong, dùng bông sạch thấm khô vết mổ. Để vết mổ hở không cần băng kín, giữ cho vết mổ luôn khô sạch. Không nên thoa các loại thuốc kháng sinh, hay đắp lá trầu, tỏi giã lên vết mổ, khi chưa có chỉ định của các bác sĩ.

Cách chăm sóc sức khoẻ sau sinh và phục hồi vết mổ nhanh chóng

Với vết mổ thì việc để lại sẹo, là điều khó tránh khỏi, nên các mẹ có thể dùng thuốc chống sẹo lồi, sau khi cắt chỉ được 7 ngày trở đi. Tránh bôi quá sớm gây nhiễm trùng.

3. Chú trọng chế độ dinh dưỡng

Dưới tác dụng của thuốc mê và sức khỏe yếu sau khi mổ, việc ăn uống trong 6 giờ đầu, là điều chưa được phép, do đường ruột đang rất yếu. Thức ăn đưa vào sẽ rất khó tiêu hóa, gây đầy hơi, táo bón. Khiến cơ thể càng mệt mỏi, lâu hồi phục.

Trong ngày đầu vừa sinh, các bà mẹ chỉ nên uống nước lọc, nước đường. Ăn cháo loãng cho tới khi xì hơi (trung tiện) mới bắt đầu ăn đặc, và nên ăn những đồ mềm, lỏng.

Sau đó, khi sức khỏe đã được phục hồi, các bà mẹ ăn uống như bình thường. Tăng cường thức ăn giàu đạm và canxi. Đồng thời uống nhiều nước và trái cây, để có nhiều sữa cho con bú và tránh táo bón.

Chế độ dinh dưỡng phù hợp cũng là cách để phục hồi nhanh vết mổ

Không nên dùng các loại thực phẩm dễ gây tiêu chảy hoặc dị ứng, gây sẹo lồi (thịt gà, thịt bò, hải sản, rau muống…). Hay các món ăn dễ gây đau bụng như đồ tươi sống, đồ nướng hay gỏi…

Những loại thức ăn chứa vitamin A, B, C (cam, quýt, bưởi cà rốt) có vai trò kiểm soát viêm nhiễm. Vitamin K và các yếu tố vi lượng như canxi, kẽm, sắt, đồng (có trong trứng sữa). Có vai trò chính trong việc cầm máu, tạo máu và làm lành vết mổ. Protein là nguyên liệu chính tạo ra tế bào, mới hình thành nên lớp da non và làm liền vết mổ. Thịt, cá, đậu… cũng nên khuyến khích được dùng.

4. Vấn đề cho con bú

Sau khi sinh, việc cho con bú càng sớm càng tốt. Vì lúc này sữa non có chứa nhiều dinh dưỡng nhất. Chứa nhiều chất đề kháng nhất. Cung cấp các chất thiết yếu, cho sự phát triển của trẻ sơ sinh và tăng cường miễn dịch cho trẻ.

Cho con bú sau khi sinh mổ không làm ảnh hưởng đến bé

Vẫn còn nhiều bà mẹ sợ không cho con bú ngay. Vì sợ ảnh hưởng của thuốc tê, đây là điều sai lầm. Vì thuốc tê không ảnh hưởng gì đến chất lượng sữa. Tuy nhiên, các mẹ hoàn toàn có thể cho con bú, ngay sau một giờ đầu sau sinh mổ, bằng hình thức gây tê.

Nếu các mẹ cảm thấy chưa yên tâm, có thể cho con bú sau khoảng 4 tiếng, khi thuốc gây mê bớt tác dụng. Cho bé bú sớm không chỉ giúp gắn kết tình mẫu tử. Tăng sức đề kháng cho bé, mà còn giúp tử cung của mẹ mau phục hồi. Giảm nguy cơ băng huyết sau sinh. Để tránh ảnh hưởng của vết mổ, các mẹ nên nhờ người thân trợ giúp, để đỡ bé ở tư thế thoải mái nhất cho cả hai mẹ con.

5. Những vấn đề liên quan tới vệ sinh

Ngay sau khi sinh, mẹ có thể súc miệng, rửa mặt như bình thường. Mẹ nên chọn bàn chải mềm, tránh chảy máu răng.

Cách giúp mẹ loại bỏ trầm cảm sau sinh hiệu quả

Để tránh hiện tượng bí tiểu sau sinh, chị em nên tập đi tiểu từ 2 đến 3 giờ, sau khi rút ống thông tiểu. Nếu nửa ngày đầu còn yếu, chị em có thể dùng bô ngay tại chỗ. Sang ngày thứ hai có thể vào nhà vệ sinh.

Nên lau hay tắm bằng nước ấm trong thời gian ngắn. Khi vết mổ đã khô và bắt đầu lành, thì việc tắm rửa có thể trở lại bình thường như trước đó.

Khi đi vệ sinh, cần phải cẩn thận, nhẹ nhàng vì cơ thể yếu có thể dẫn đến té ngã. Trơn trượt gây ảnh hưởng nặng hơn tới vết mổ.

6. Không bỏ qua những dấu hiệu sau

Nếu có dấu hiệu bất thường cần đến cơ sở y tế hoặc bác sĩ để kiểm tra ngay

Vết mổ sưng đỏ, đau hoặc tiết dịch: Nếu vết mổ sưng đỏ đau hoặc chảy dịch vàng, là những dấu hiệu bất thường. Mẹ cần được đưa tới bác sĩ để được kiểm tra và điều trị ngay.

Sốt là phản ứng của cơ thể với tình trạng nhiễm trùng. Tuy nhiên, mẹ cũng có thể sốt do mặc ấm quá mức, nằm than, thiếu nước. Vì vậy mẹ cần uống nhiều nước. Nếu mùa nóng nên mặc quần áo thoáng mát, có thể nằm điều hòa. Nhưng nên có những phút tắt điều hòa, mở cửa cho phòng thông thoáng.

Sản dịch: Đây là dấu hiệu bình thường, dù sinh mổ hay sinh thường. Nên các mẹ đừng quá lo lắng.  Trong 3 – 4 ngày đầu, sản dịch có màu đỏ tươi. Sau đó lượng máu dần bớt đi và chuyển qua màu hồng, màu nâu.

Mẹ cũng nên quan sát màu sắc của sản dịch để có biện pháp xử lí kịp thời

Sang khoảng tuần thứ 2, thì sản dịch sẽ có màu hơi vàng hoặc không màu. Các mẹ cần lưu ý, nếu thấy sản dịch không chảy ra sau sinh. Sản dịch có mùi hôi hay sản dịch có màu đỏ tươi trở lại, cần được bác sĩ kiểm tra ngay. Có thể đó là dấu hiệu băng huyết, hay nhiễm trùng sau sinh.

Việc chú ý đến các loại thực phẩm, chế độ sinh hoạt và luôn quan sát theo dõi tình hình sức khỏe, là những điều quan trọng, với những bà mẹ chăm sóc sau sinh mổ. Ngoài ra, sự chăm sóc, động viên của người thân, bạn bè là điều cần thiết để mẹ cảm thấy tự tin, vui vẻ và tinh thần lạc quan hơn. Chúc các mẹ và bé luôn khỏe mạnh.

Xem thêm:

Nên ăn gì để bổ sung dinh dưỡng cho sữa mẹ tốt nhất?

Bí quyết chăm sóc toàn diện cho mẹ sau sinh hiệu quả

Chăm sóc vùng kín sau sinh như thế nào là đúng nhất?